Infraroodpanelen in een jaren-zestigwoning in Apeldoorn: waar hang je ze, en waar sluit je ze op aan

De vorige bewoners hebben bijna vijftig jaar in ons huis in Kerschoten gewoond, en in al die tijd hebben ze één kamer nooit warm gekregen. Dat vertelde hun dochter bij de sleuteloverdracht, half lachend. Het kleine kamertje boven aan de achterkant, op het noorden, met een buitenmuur aan twee kanten. Zij noemde het de ijskast. Het is nu mijn werkkamer.

Ik vertaal teksten, vooral handleidingen, en zit daar vijf dagen per week van negen tot een uur of vijf. In de zomer is het er heerlijk. Vanaf half oktober begint het te knagen. Het radiatortje onder het raam doet zijn best, maar de muren blijven koud, en na een uur stilzitten voel je dat in je schouders. Vorig jaar zat ik er met een deken over mijn knieën.

Bijverwarming, geen nieuwe verwarming

Dit voorjaar las ik over infraroodpanelen. Platte platen die je aan de muur of het plafond hangt en die niet de lucht opwarmen, maar wat ze raken: jou, je bureau, de muur tegenover je. In een kamer met koude wanden leek me dat precies wat ik nodig had. De cv blijft gewoon, de rest van het huis gaat prima. Het ging om dat ene kamertje en, als het meeviel, de koude hoek bij de eettafel beneden.

Wat ik onderschatte, was de vraag waar zo’n paneel moet hangen. Ik had er een besteld en wilde hem gewoon boven de radiator hangen, onder het raam, omdat daar toch al een stopcontact zat.

Waar het paneel uiteindelijk hangt

Omdat het huis uit de jaren zestig komt en de meterkast er ook zo uitziet, heb ik eerst een elektricien Apeldoorn laten kijken voordat er iets aan de muur ging. Die bleef eerst een tijdje in de deuropening staan en vroeg toen waar ik zat. Niet waar het bureau stond, maar waar mijn lichaam zat, en de hele dag naartoe gedraaid was.

Het paneel hangt nu tegen het plafond, schuin boven mijn stoel, iets naar achteren. Zo straalt het op mijn schouders en het bureaublad, en niet op de koude ruit, waar de warmte volgens hem vooral naar buiten zou verdwijnen. Er staat niets tussen het paneel en mij, geen kast of plank. Beneden bij de eettafel kwam een tweede paneel aan de muur, op een plek waar je er niet per ongeluk een jas overheen hangt.

Een eigen groep

Ook de meterkast had een verrassing. De werkkamer, de overloop en de slaapkamer van de kinderen bleken op één groep te zitten, samen met de stofzuiger die daar altijd in het stopcontact hangt. Zet je daar een paneel op, plus een laptop, een printer en een lamp, en stofzuigt iemand op de overloop, dan kan het zomaar te veel worden. De elektricien Apeldoorn heeft een nieuwe groep gelegd voor de twee panelen samen, met een eigen leiding vanaf de kast. Hij keek meteen ook naar de aardlekschakelaars, want in huizen van deze leeftijd zitten die niet altijd overal op.

De thermostaat zit niet waar ik dacht

Elk paneel heeft een draadloze thermostaat. Mijn plan was die naast het paneel te zetten. Slecht idee, bleek. Een thermostaat in de straling van het paneel warmt zelf op, denkt dat het al lekker is en zet alles uit terwijl jij nog zit te rillen. Op een koude buitenmuur gebeurt het omgekeerde. Hij zit nu op de binnenmuur bij de deur, op ooghoogte, uit de straling.

Het is nu de derde week. Buiten vallen de beukenblaadjes op de stoep en is het ’s ochtends zeven graden. Binnen staat de thermostaat op negentien, en voor het eerst voelt negentien in deze kamer ook als negentien. De deken ligt opgevouwen op de vensterbank.

Gisteren kwam de dochter van de vorige bewoners langs om een doos op te halen die nog op zolder stond. Ze stak haar hoofd om de deur van mijn werkkamer, bleef even staan en zei niks. Toen trok ze haar sjaal los.